In het algemeen kunnen we het volgende hierover zeggen:
Lichamelijke onderzoeken gaan over het algemeen gepaard met het aanraken/ontbloten van de ‘awrah, het gedeelte van de vrouw welke zij moet bedekken.
Of een bepaald onderzoek kan plaatsvinden is afhankelijk van de achterliggende reden. Er is namelijk een algemene basis binnen de Islamitische wetgeving:
الضرورات تبيح المحظورات
Heel vrij vertaald, zeker in onze context, kunnen we het begrijpen als ‘nood breekt wet’. Met andere woorden, indien er voldoende noodzaak is kan men hetgeen doen dat normaal gesproken verboden was (gedeelte van de awrah ontbloten bijv) indien de reden ervan noodzakelijk was (een medisch onderzoek bijv). Op basis hiervan wordt getoetst of een bepaalde onderzoek, inwendig of extern, kan plaatsvinden.
Zeker binnen medische contexten is er meer ruimte van de vrouw om dit te doen. Echter zijn er twee dingen hierbij belangrijk:
– indien een vrouw wil nakijken of zij een bepaald onderzoek kan verrichten, dient zij dit eerst neer te leggen bij een geleerde zodat die kan toetsen of er genoeg noodzaak is om op de eerder genoemde basis terug te vallen. We gaan niet op eigen houtje dingen doen natuurlijk.
- indien er genoeg noodzaak is, dan is dit beperkt tot de mate of niveau van noodzaak. Stel dat de dokter de arm van de vrouw moet controleren en er is noodzaak, dan mag zij alleen hetgeem ontbloten dat de dokter nodig heeft. Ze kan niet haar hijab afdoen bijv of ergens anders ontbloten zolang daar geen noodzaak voor is. Het is altijd beperkt tot het noodzakelijke en niet meer dan dat.
Het is natuurlijk ook belangrijk om te kijken of het mogelijk is om een vrouwelijke dokter te regelen ipv een mannelijke. Of dat er niet onnodig stagaires of anderen aanwezig zijn. Met dit soort zaken dient de vrouw ook rekening te houden.
Allahu ‘alem. Ik hoop dat het zo iets duidelijker is in shaa Allah.